Reportage tekst Huib de Vries foto’s Sjaak Verboom Leven met de seizoenen

Bij alle onzekerheid van het dagelijkse bestaan, kun je op de natuur vertrouwen”

Jarenlang had de volkstuinvereniging een suf imago.
Gemeenten en projectontwikkelaars walsten over de belangen van de leden heen.
Inmiddels is een revival van de moestuin gaande.
Eigen groenten telen is trendy, ook onder hoog opgeleiden.
Die tuin maakt deel uit van ons leven. Je houdt ervan.

Tekst: Huib de Vries: Familieblad Terdege van 16 april 2009 Foto’s: Sjaak Verboom


De winterslaap van de tuin is voorbij, de spa kan de grond in.
Het bezorgt Go Wammes elk jaar weer een zekere opwinding.
De inwoner van Naarden, zoon van een Betuwse polderwerker, kreeg de huisteelt van jongsaf mee.
Zelf belandde hij in de waterschapswereld,waar hij begon als financieel medewerker en eindigde als communicatieadviseur.
Maar net als zijn vader bleef hij de moestuin trouw.
„Ik heb me altijd verwonderd over de kracht van de natuur, al zit daar bij mij geen grote filosofie achter.
Ik blijf me verbazen over het feit dat je uit één klein pitje twintig van die prachtige pompoenen krijgt.
En over de enorme hoeveelheid groenten die je van zo’n kleine volkstuin haalt. Naast groenten kweekt hij allerlei fruit. „Rode bessen, zwarte bessen,kruisbessen, bramen, frambozen, we hebben een pruim op de tuin staan,een sterappel, een peer...
In de kas kweken we tomaten, paprika’s, druiven,aubergines, komkommers.
Ja, we hebben een heel breed assortiment. Ook echtgenote Trudi, afkomstig uit Amsterdam, groeide op met een volkstuin.
We woonden op een flat,maar een groot deel van de zomer brachten we in het huisje op de tuin door.
Daar heb ik onkruid leren wieden.
Voor tien stuks zevenblad die ik met wortel en al had uitgetrokken,kreeg ik van m’n vader een cent.

Geen slaaf

De verpleeghuisarts deelt met haar man een nuchtere benadering van de moestuin.
Stevige witte bloemkolen krijgen wij niet voor elkaar, dus die koop ik bij de groenteman.
Andijvie ook. Die zat bij ons altijd vol aaltjes,daar griezel ik van.
En de boerenkool had zo veel witte vlieg, dat ik me helemaal suf waste.
Daar begin ik niet meer aan. Dat neemt niet weg dat het echtpaar uit het Gooi een enorme vrieskist nodig heeft om de opbrengst van de volkstuin, te kunnen bergen.
Het is nog maar een beperkt deel van de oogst. Zo’n veertien mensen eten van onze tuin mee.
Het fruit verwerkt Trudi tot sap,jams en verschillende soorten gelei.
„Ik geniet van de winterstop, maar komt de lente eraan, dan begint het weer te kriebelen.”

Ontspannend

Tijdens zijn arbeidzame leven ervoer Wammes heel sterk de ontspannende werking van tuinieren.
„Vooral in perioden met stress, vanuit het werk of door de privé-situatie.
Dan kwam ik op die tuin tot rust. Bij alle onzekerheid van het dagelijkse bestaan, nu weer door die kredietcrisis, kun je op de natuur vertrouwen.
De seizoenen keren met een vaste regelmaat terug, ieder jaar zie je opnieuw hetzelfde gebeuren.
Het zaad komt op, de heesters lopen uit, de bomen dragen bloesem en geven vrucht.
En elk seizoen kun je wel iets nieuws uitproberen, want er zijn oneindig veel mogelijkheden.
Vind je ergens een vergeten gewas, dan heb je de mogelijkheid om ermee te experimenteren.”
Het jaarlijkse spitten is voor de gepensioneerde communicatieadviseur een goedkope vorm van fitness.
„Het gebruik van een frees is voor mij nooit een optie geweest.
Dat is m’n eer te na. Met het spitten bouw ik in één tot twee weken mijn lichamelijke conditie weer op.
” Trudi geniet vooral van het gewroet in de aarde. „Ik doe het kleine frutwerk.
Onkruid uit een aardbeienbed pulken, dat is mijn liefhebberij.”

Netten

Behoefte aan onafhankelijk zijn van de middenstand speelt bij het echtpaar geen rol in het kweken van eigen groenten.
Wel de smaak van de eigen gewassen. „Die zijn absoluut lekkerder”, verzekert Trudi.
„Ik zal nooit tomatensoep uit de winkel eten. Die van mezelf smaakt tenminste naar tomaat.”
Het gezondheidsaspect is voor de arts van secundair belang. „Wij zijn geen biologische freaks.
Vaag in m’n achterhoofd heb ik de gedachte: ‘Wat ik eet is lekker onbespoten.’ Daar blijft het bij.
We hebben ons ook nooit verdiept in de invloed van de stand van de maan en de sterren en dat soort dingen.”
Het mijden van bestrijdingsmiddelen en kunstmest komt bij Go niet alleen uit zorg voor het milieu voort.
Het heeft ook een praktische achtergrond. „Er komt zó vreselijk veel van die tuin af.
Als we maar dertig procent van het optimale oogsten, hebben we nog meer dan genoeg.
De hele natuur mag ervan mee genieten. Behalve van de bessen en de doperwten. Daar doen we netten over. Anders blijft er niets van over.”

Financiën

Het financiële voordeel van een moestuin speelt voor het hobbytuindersechtpaar slechts een marginale rol.
Wel zette Go voor zijn column in de nieuwsbrief van de Volkstuinders Vereniging Naarden alle inkomsten en uitgaven van zijn akker op een rij.
„Ik kwam op een batig saldo van ongeveer zevenhonderd euro per jaar.
Sla en bonen zetten geen zoden aan de dijk, maar met bloemen gaat het hard.
En met fruit nog harder. Wij oogsten zo’n dertig kilo bramen, van elke bessenstruik halen we anderhalve emmer.
Het hele jaar door hebben we selderie, peterselie, bieslook, koriander...”
De arbeid, gemiddeld minstens tien uur per week, nam hij niet mee in de berekening.
„Het werken op zo’n tuin kost geen geld, maar brengt voor duizenden euro’s levensgeluk. Belastingvrij!”
Het plezier wordt versterkt door de sociale contacten.
„Er zit een enorme creativiteit in zo’n volkstuinvereniging. Je ziet echt de leukste dingen.
Een van de leden zet de bonenstaken in een cirkel, aan de bovenkant verbindt hij ze met een oud fietswiel.
Zo leer je voortdurend van elkaar. Die tuin maakt deel uit van ons leven.
Je houdt ervan. Ik hoop dat ik deze hobby tot het eind van mijn leven kan blijven uitoefenen.”

Consolideren

De communicatieadviseur is voorzitter van de volkstuinvereniging in het Gooi.
De belangstelling voor een perceel op het complex zag hij de achterliggende tien jaar fors toenemen.
Onder de nieuwkomers zijn opvallend veel vrouwen.
„Vroeger was de volkstuin een mannenaangelegenheid, inmiddels bestaat onze vereniging voor zestig procent uit vrouwen. We zijn ook wat aan het verjongen.”
Een andere opvallende trend is de verbreding van de maatschappelijke diversiteit.
De 160 leden van Volkstuinders Vereniging Naarden vormen een aardige dwarsdoorsnede van de bevolking in de Gooise vestingstad.
„De maatschappelijke verschillen spelen binnen de vereniging geen rol.
„Met elkaar probeer je niet alleen iets moois van je eigen tuin te maken, maar ook van het complex als geheel.
We hebben inmiddels het hoogste aantal sterren dat je van de AVVN, de landelijke organisatie voor hobbytuinders, kunt krijgen.
Wat we hebben bereikt, moeten we nu zien te consolideren. En te beschermen: tegen de politiek.
Die heeft vaak geen benul van het maatschappelijk belang van zo’n complex.
Alle bewegingen op het gebied van de planologie houden we nauwlettend in de gaten.
Om zo nodig vroegtijdig aan de bel te kunnen trekken.”

(Bron: Familieblad Terdege, www.terdege.nl)
home